"ÖF" BİLE DEME (ANA-BABA HAKKI)

Anne-babalarımız bizim her şeyimizdir. Onlar bizim dünyaya gelmemize vesile olan sevdiklerimizdir. Sonra da besleyip-büyüten; kollayıp-gözeten;olgun bir insan olmamız için varını yoğunu; şefkat ve merhametini üzerimizden esirgemeyen yüce varlıklardır.

Cenab-ı ALLAH, Kur'an-ı Kerim'de ana-babaya itaati iman ile birlikte zikretmiştir. İşte bu hususla ilgili bir kaç âyeti kerimenin meâli:

"Rabbin yalnız kendisine ibadet etmenizi ve ana-babaya itaat etmenizi emretti." (İsra, 23)

"...İkisinden birisi, yahut her ikisi, senin yanında ihtiyarlı çağına ulaşırsa sakın onlara 'öf' bile deme. Onları azarlama!Onlara saygılı, nazik ve güzel söz söyle. Onları esirgeyerek alçak gönüllükle üzerlerine kanat ger. Ve 'Rabbim! Onlar beni küçüklüğümde nasıl yetiştirmişlerse şimdi sen de onları öyle esirge'diye dua et." (İsra, 23-24)

Peygamberimiz (s.a.s), "ALLAH'ın rızası, ana-babanın rızasında; ALLAH'ın gazabı da ana-babanın kızmasındadır" (Buharî, Mevakitü's-Salât, 4)

Peygamberimiz (s.a.s.), süt annesi Hz. Halime yanına gelince ayağa kalkar, cübbesini çıkarır yere serer, üzerine oturur ve saygı gösterirdi. Her konuda örnek olan Peygamberimiz (s.a.s), bizlere bu konuda da örnek olmuşlardır.

Ebû Ümâme anlatıyor: Bir adam Peygamberimize (s.a.s),

"- Ey ALLAH'ın Rasûlü, anne ve babanın çocukları üzerindeki hakları nelerdir?" diye sordu.

Peygamberimiz (s.a.s):
"Onlar senin cennet ve cehennemindir" buyurdular.
(İbn Mâce, Edep, 1)

Hadis-i şeriften, ana-babanın rızasını almanın, cennete girmeye; onları kırmanın da cehenneme girmeye sebep olacağı anlaşılmaktadır.

Gerçek mü'min, ana-babasına itaat ve hizmet ederek onların rızasını kazanır, dualarını alır, dünyada ve ahirette saadete erer. Ne mutlu onların rızasını kazananlara! Ne mutlu onların rızasını kazanıp cennete girenlere!...

Rabbim ana babasina iyilikte bulunanlardan etsin cümlemizi ins.AminANA-BABA HAKKI

Ana-babaya iyilik ve ihsan evlât üzerine farzdır, onlara isyan etmek haramdır. Hadîs-i şeriflerde buyuruldu ki:

(Cennet kokusu beşyüz yıllık mesafeden duyulur Ana-babasını Üzenler ve sılâ-l rahmi terk edenler.bunu duyamaz.) [Taberânî]

(Ömrünün uzun, rızkının bereketli olmasını istiyen, ana-babasına iyilik etsin, sıla-ı rahmde bulunsun!) [İ. Ahmed]

[Sılâ-i rahm, ana-baba ve yakın akrabayı ziyaret etmek demektir.}

(Hanımını anasından Üstün tutana Allah la'net etsin!) [M. Cinan]

(Allah indinde en faziletli amel, vaktinde kılınan namazdır, sonra ana-babaya iyiliktir.) [Müslim]

(Ana-babasından biri hayatta olup da, onun rızâsını almıyan, onu küstüren, Cehenneme girmeye müstehak olur.)

Eshâb-ı kiramdan biri Ya Resûlallah, ana-baba, evlâtlarına zulmetseler de rızâlarını alamıyan yine Cehenneme gider mi?) diye sorunca, Peygamber aleyhisselâm, üç defa (Evet zulmetseler de...) buyurdu (Beyhekî)

Şu hâlde ana-baba zâlim olup, evlâda zulmetseler de, günah işlemeyi emretseler de, yine onları üzmemeye, küstürmemeye çalışmalıdır! Günah olan emirleri yapılmaz ama, yine de onları üzücü söz söylemek caiz olmaz. Ana-baba kötü bile olsa, yine onlarla iyi geçinmelidir! Ziyaretlerini terk etmek büyük günahtır. Hiç olmazsa, selâm göndererek, tatlı mektup yazarak, telefon ederek, bu günahtan kurtulmalıdır!


Çocuğun da ana-baba üzerinde hakları

1- Evlâdın annesini iyi yerden almalıdır! Ya'nî çocuğun annesi olacak kız,sâliha ve iyi bir aileden olmalıdır! ileride, çocuk, annesiyle kötülenmemelidir!

2- Çocuğa iyi isim koymalıdır! Hadîs-i şerifte buyuruldu ki: (Üç oğlu olup da, birine benim adımı vermlyen, cahillik etmiş olur.) [Taberânî]

Ahmed, Mehmed, Mahmûd gibi Peygamber efendimizin isimlerini koymalıdır! Çünkü Allahü teâlâ, (Hatibimin-isminde olan müslümana azâb etmeye haya ederim.) buyurdu.

3- Çocuğuna Kur'ân-ı kerîmi öğretmelidir!

4- Çocukları helâl lokma ile beslemelidir! Böyle yapmazsa, haram gıdaların,yemeklerin te'sîri, çocuğun özüne işler çocukta uygunsuz işlerin meydana gelmesine sebep olur. Hadîs-i şerifte,(Yiyip içtikleriniz helâl, temiz olsun!Çocuklarınız, bunlardan hâsıl olmaktadır.) buyuruldu.

5- Çocuğu yedi yaşından itibâren namaz kılmaya alıştırmalıdır!

6- Çocuğuna ilim öğretmelidir!Dünya ve âhırette kurtuluş ilimledir

7- Çocuklara iyilik etmelidir! Hadîs-i Şeriflerde buyuruldu ki:

(Evlâdınıza ikram edin, ana-babanın sizde hakkı olduğu gibi, evlâdınızın da sizde hakkı vardır.) [Taberânî](Hediye verirken çocuklarınızın arasında eşitliğe riâyet edin!) [Taberânî]

8- Çocuğu güzel terbiye etmelidir!Hadîs-i şeriflerde buyuruldu ki: (Çocuğu güzel terbiye etmek, evlâdın baba üzerindeki haklanndandır.) [Beyhekî]

(Hepiniz, bir sürünün çobanı gibisiniz. Çoban sürüsünü koruduğu gibi, siz de evinizde ve emriniz altında olanları Cehennemden korumalısınız! Onlara müslümanlığı öğretmelisiniz! öğretmezseniz, mes'ûl olursunuz.) [Müslim]