BOTAŞ'tan vatandaşı buz kesen haber
03.11.2009 11:11:09
|
18 kez okundu.

Doğalgaza
yeni yıl için dudak uçuklatan bir zam oranı gündeme geldi. Döviz ve ham
petrol maliyetleri doğrultusunda bir çalışma yapan BOTAŞ'ın gaz
fiyatlarını Şubat 2010'da yüzde 50 artırabileceği öğrenildi.
Hatta
bu oranın yüzde 70'e çıkabileceği de belirtiliyor. Doğalgaz
fiyatlarındaki nihai artışı, Azerbaycan ile yürütülen fiyat görüşmeleri
belirleyecek. Enerji yönetiminin, görüşmelerde önemli bir avantaj
sağlaması halinde zammın yüzde 50'nin altında da kalabileceği ifade
ediliyor. Geçtiğimiz yıl petrol fiyatlarının 150 dolara dayanmasının
ardından doğalgaza toplam yüzde 74 zam yapılmıştı. Ancak fiyatların
gerilemesiyle birlikte şubat ve mayıs aylarında yüzde 40 indirime
gidilmişti.
Hazine'nin 2010 yılı temel varsayım ve program
büyüklükleri, enerji KİT'lerine (Kamu İktisadi Teşebbüsleri) ulaşmaya
başladı. Zaman'ın Enerji Bakanlığı ve Hazine çevrelerinden edindiği
bilgilere göre, yeni
yılda ilk olarak elektrik ve doğalgaza zam yapılacak. Kamunun toptan
elektrik satan şirketi Türkiye Elektrik Ticaret ve Taahhüt AŞ'nin
(TETAŞ) yıla yaklaşık yüzde 3 bir zamla gireceği belirtiliyor. Bunun
sebebiyse yine kamunun elektrik üretim şirketi EÜAŞ'ın TETAŞ'a sattığı
elektriğin birim fiyatını 5 kuruşlardan 13 kuruşlara çıkarmak istemesi.
TETAŞ'ın yapacağı zamların abonelere yansıyıp yansımayacağına Türkiye
Elektrik Dağıtım AŞ (TEDAŞ) karar verecek. Boru Hatları ile Petrol
Taşıma AŞ (BOTAŞ) de 2010 yılı doğalgaz satış fiyatlarını belirlemek
için çalışmalara başladı. Geçen yıl toplam yüzde 74 zam yapan ve
abonelerin sert tepkilerini alan şirket, yeni yılda da ciddi zam
hazırlığı yapıyor. Hazine'nin döviz, ham petrol vb. girdi maliyeti
öngörüleri doğrultusunda çalışmalarını yürüten şirketin, ilk
hesaplamalarına göre gaz fiyatlarında yüzde 50 civarı bir artış
yaşanacağı hesabı ortaya çıktı. Petrol ve dövize bağlı olarak oranın
daha da yukarı çıkmasını ihtimal dahilinde bulunduran şirket,
Azerbaycan ile fiyat görüşmelerinin sonucunu bekliyor. Azerbaycan'dan
daha önce ucuz alınan ve halen görüşmeleri devam eden fiyat
pazarlığında ciddi avantaj sağlanırsa zam oranı yüzde 50'nin altına
çekilebilecek. Yüksek bir fiyat farkı ödenmesi halinde ise zam oranı
yukarı doğru değişecek.
Enerji yönetiminin karşı çıkmasına
rağmen Hazine ve Maliye'nin doğalgaza zam ısrarı, Türkiye'ye 704 milyon
dolar zarar ettirmişti. İran, Türkiye'ye sattığı doğalgazda 'al ya da
öde' şartından dolayı alınmayan gazın parasını kesmişti. İlk olarak
Zaman'ın gündeme getirdiği 'alınmayan gaza ödenecek' paradan kurtulmak
isteyen BOTAŞ, yıl içinde petrol fiyatlarındaki küçük hareketlenmeleri
gaz fiyatlarına yansıtmadı. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner
Yıldız da 'al ya da öde' riskini doğrulayarak, gaz satışlarını artırmak
için yıl sonuna kadar zam yapılmayacağını açıklamıştı. Yıldız, Azeri
gazıyla ilgili
de görüşmelerin devam ettiğini ve anlaşma halinde ödenecek farkın gaz
fiyatlarına maliyet baskısı oluşturacağını söylemişti. Uzmanlar,
BOTAŞ'ın fiyat artışıyla ilgili 'al ya da öde' ve Azeri gazından
doğacak fiyat farkının artışı yüzde 50'nin üzerine çıkarabileceği
uyarısı yapıyor. Aynı uzmanlara göre, ilk zammın ocaktan itibaren
yapılması halinde hem yıl içindeki zam oranı hem de abonelere ödeyeceği
paranın azalacağını ifade ediyor. Ancak Hazine'nin BOTAŞ'a ilave
kârlılık hedefi koyması halinde artış oranı yüzde 50'nin üzerine
çıkabilir. Ayrıca BOTAŞ'ın kamu ve özel şirketlerden alacağının giderek
artması da, şirketin mali yapısını olumsuz etkiliyor. Şirketin,
faiziyle birlikte toplam alacağı 16 milyar lirayı geçti. Geçen yıl
yüzde 74 zamlanan gaz, bu yıl yaklaşık yüzde 40 ucuzlamıştı.